arslan
Meaning:
lion
The internal etymology is disputed. The first part of arslan has been connected both with arsal/arsıl “auburn, bay” and comparable forms meaning “wild, fierce”, and with a roar-imitating base; analyses of the final element also differ. The often-proposed segmentation arsıl + -an/-lan should therefore not be treated as certain.
Examples
Translations
German:
Löwe
Russian:
лев
Turkish (Azerbaijan):
aslan
Turkish (Türkiye):
aslan
Bibliography 4
-
Hendrik Boeschoten (2022) A dictionary of early middle Turkicp. 37p. 37
arslan 1. ‘lion’ (g.) / arsalan (QK, XŠ and GUL-vocalized) / araslan (DM-so vocalized) / arstlan (CCa) / aslan (KT) | arslanlïq ‘lion-like behaviour’ (XŠ). Arslan 2. ‘Leo’ (IM) -
Dr. Jens Wilkens (2021) Handwörterbuch des Altuigurischen | Eski Uygurcanın El Sözlüğüp. 65p. 65
1 arslan Löwe (auch in metaphorischer Verwendung), Löwen- || aslan (mecazi kullanımda da), aslan …; Siṃha (Buddhaname) || bir Buda’nın adı (Skt. Siṃha) (s./bk. Mo. arslan, arsalan) arslan asanları Löwen-Throne (Skt. siṃhāsana) || aslan tahtları (Skt. siṃhāsana) arslan änükk(i)yäsi Löwenjunges || aslan yavrusu arslan ätini Löwenstimme, Löwengebrüll (auch Äquivalent von Skt. siṃhanāḍa) || aslan sesi, aslan kükremesi (Skt. siṃhanāḍa’nın da eş değeri) arslan ätinlig der mit der Löwen-Stimme (= Buddha) || aslan sesli (= Buda) arslan hanı König der Löwen || aslan kralı arslan ilinčüsin ilinčülädäči Der das Spiel des Löwen spielt (Skt. Siṃhavikrīḍita = Bodhisattvaname) || aslanın oyununu oynayan (Skt. Siṃhavikrīḍita = bir Bodhisattva’nın adı) arslan köküzlüg mit Löwenbrust || aslan göğüslü arslan oglı Löwenjunges, Löwe || aslan yavrusu, aslan arslan ölürgüči Löwentöter || aslan öldüren arslan silkinigin silkindäči Der (seine Mähne) schüttelt, wie ein Löwe (sie) schüttelt (Bodhisattvaname) || (yelesini) aslanın salladığı gibi sallayan (bir Bodhisattva’nın adı) arslan šazinlıg zum Löwen-Śāsana (scil. zum Buddh.) gehörig || aslan Śāsana’sına (yani, Budizm’e) ait arslan tayı Löwenjunges || aslan yavrusu arslan ugušlug Der aus dem Löwenstamm (Bodhisattvaname) || aslan soylu (bir Bodhisattva’nın adı) arslan yatanıšı Art, wie der Löwe liegt || aslan yatışı türü arslan yorıklıg Der mit dem Löwengang (Skt. Siṃhagati = Buddhaname) || aslan gidişli (Skt. Siṃhagati = bir Buda’nın adı) arslanča ätnä- wie ein Löwe brüllen || aslan gibi kükremek arslanlar ätini Stimme der Löwen || aslanlar sesi arslanlar hanı König der Löwen || aslanlar kralı -
Gerard Clauson (1972) An etimological dictionary of pre-thirteenth-century Turkishp. 238p. 238
arsla:n ‘lion’; animal name w. ending -la:n. An early l.-w. in Mong. as arslan/arsalan. S.i.a.m.l.g., sometimes as aslan or a trisyllable arislan, etc.; frequently occurs as an element in P.N.s. See Doerfer II 453. Uyğ. viii ff. Man.-A arslan oğlu ‘lion-cub’ M I 8, 5; o.o. do. 18, 3; M III 11, 8 (öpün-): Bud. yalŋuklarnıŋ arslanı ‘oh lion among men!’ U I 43, 19; o.o. Suv. 646, 3; USp. 102a. 28: Xak. xi arsla:n al-asad ‘lion’, and kings are called by this name Kaş. III 412 (prov.); I 75, 18 and 409, 9 (alımçı:) and 14 o.o.: KB arslan ‘the constellation Leo’ 140; til arslan turur ‘the tongue is (like) a lion’ 164; o.o. 784, 2047-8, 2354: xiii(?) At. (the monarch is kindly) wa līkin buşarda Şarā arslanı ‘but when he is angry he is like a lion of Şarā’ (place-name, location uncertain) 52; Tef. arslan ‘lion’ 59: xiv Muh. al-sabʿ ‘lion’ arsla:n Mel. 72, 4; Rif. 174; al-asad (a sign of the zodiac) ditto 79, 4; 183: Çağ. xv ff. arsalan (so spelt) şīr ‘lion’, in Ar. asad; also one of the signs of the zodiac; also abbreviated to aslan San. 37r. 6; aslan şīr yaʿni asad, also arsalan do. 40v. 11: Xwar. xiv arslan/arislan Qutb 11, 12; arsla:n MN 64, etc. Kom. xiv ‘lion’ arslan/astlan (sic) CCI; Gr.: Kip. xiii al-asad asla:n (sic) Hou. 11, 12; (in the list of P.N.s) arsla:n racul asad ‘a lion man’ do. 30, 4: xiv arsala:n (sic) al-sabuʿ Id. 11; al-sabʿ arsla:n Bul. 10, 5: xv al-asad arsala:n Kav. 62, 5; arslan Tuh. 4b. 6 a.o.o. -
M Räsänen, I Kecskeméti (1969) Versuch eines etymologischen Wörterbuchs der Türksprachenp. 27p. 27
uig. mtü. IM. čag. otü. osm. az. arslan ’Löwe’, kar. bar. aryslan, kzk. arsylan, osm. blk. krč. aslan id. (> slav. слон ’Elefant’; mo. KWb. 14 arsalan; ung. BTLU 110 oroszlán id.), čuv. uslam ’прибыль, барыш’, uslan-kajə̑k ’лев’; osm. arslanī ’Löwentaler’ (> kalm. KWb. 14 arslɐŋ ’Rubel’) < oir. (in Märchen) arsyl ’wild’, tub. arsyl aba, tel. arsyl aŋ ’Löwe’, soj. arzylaŋ